معرفی باکتری E.coli
باکتری اشرشیا کلای از گلوکز تغذیه میکند و در غیاب گلوکز از لاکتوز هم
به عنوان منبع انرژی استفاده میکند. این باکتری در دستگاه گوارش ما
زندگی میکند. وقتی یک محصول لبنی میخوریم دی ساکارید لاکتوز در
دسترس باکتری اکلای قرار میگیرد. در این هنگام با ساختن آنزیمهای لازم
که برای جذب و تجزیه لاکتوز هستند از این قند به عنوان منبع انرژی
استفاده میشود.
ویژگیهای مهم این باکتری
بزرگترین عامل عفونتهای ادراری است.(حدود ۸۵٪)
دومین باکتری از لحاظ فراوانی در روده است.(بعد از باکتروئیدس)
شاخص آلودگی آب شهری به فاضلاب است.
بیماریزایی
اغلب تیپهای این باکتری در روده بیماریزا نیستند ولی برخی از تیپهای آن
مانند تیپهای (Enterotoxigenic E. coli (ETEC با تولید سم و تیپهای (Enteropathogenic E. coli (EPEC
با آسیب مستقیم و تیپهای (Enteroinvasive E. coli (EIEC) با تهاجم بافتی
میتوانند ایجاد اسهال بنمایند . اسهال اغلب خفیف است ولی در تیپهای
مهاجم تر مانند (EHEC) میتواند خونی باشد. مهمترین عامل اسهال
مسافران اشرشیاکلی (به خصوص تیپهای (ETEC) میباشد . البته
باکتریهایی مانند شیگلا و کامپیلو باکتر نیز میتوانند عامل اسهال مسافران
باشند . درکودکان زیردوسال ایزوله کردن آن ازمدفوع ارزش تشخیصی دارد.
اسهال مسافران اغلب نیازی به درمان آنتی بیوتیکی ندارد و فقط باید اتلاف
آب و الکترولیت را جبران نمود وکمتر از یک هفته بهبود مییابد. ولی در موارد
شدید از کینولونها مانند سیپروفلوکساسین و نالیدیکسیک اسید میتوان
استفاده کرد. گونههای اشریشیا کلی در خارج از روده مثلا در مجاری ادراری
، ملتحمه و ... نیز میتوانند بیماریزا باشند.
کاربرد در ژنتیک
اشریشیاکلای نخستین جانداری که باروشهای مهندسی ژنتیک مورد
دست ورزی ژن قرار گرفت، در DNA حلقوی این باکتری باز گوانین (G)
بیشتر از سایر بازها حضور داردتعداد باکتریهای اشریشیا کلی حاوی
پلاسمید مورد آزمایش در اثر تکثیر باکتریایی زیاد میشود و در نتیجه تعداد
پلاسمیدهای کپیشده در باکتریها نیز افزایش مییابد به این دلیل در
ژنتیک مولکولی از این نوع باکتری بسیار استفاده میشود. برای این منظور
با استفاده از روش همتاسازی مولکولی, سکانس موردنظر را وارد پلاسمید
میکنند و سپس پلاسمید مورد نظر را با روش شوک گرمایی وارد
باکتریهای اشریشیا کلی میکنند. پس از تکثیر این باکتریها روی پلاک
حاوی آنتیبیوتیک و ال.ب. (L-Broth) و قرار دادن پلاک حاوی باکتری در ۳۷
درجه سانتیگراد (معمولا حداقل به مدت ۱۲ ساعت) با استفاده از روشهای
miniprep, midiprep, maxiprep
(بستگی به مقدار دیانای مورد نیاز برای
آزمایش دارد) دیانای موجود در باکتری اشریشیا کلی را از آن خارج
میکنند و سپس از آن در انتقال به داخل سلولها (transfection) و ...
استفاده میشود